نشست معرفی کتاب «اشتیاق غیرعقلانی» برگزار شد

به گزارش ایسنا، معرفی و نقد و بررسی کتاب «شور غیرمنطقی» نوشته رابرت شیلر، برنده جایزه نوبل اقتصاد، به همت انتشارات بورس در خانه کتاب و ادبیات ایران و با حضور مصطفی نصرفهانی، مدرس دانشگاه برگزار شد. پژوهشگر اقتصاد رفتاری، اصغر نوربخش، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران و شهاب موسوی، فعال اقتصادی در کنار محمد ندیری، مترجم اثر و از اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران برگزار شدند.

این کتاب یکی از اولین کتاب هایی است که در زمینه اقتصاد رفتاری نوشته شده است که اولین بار در سال 2000 در حباب دات کام منتشر شد و ماهیت دیوانه وار سرمایه گذاری های سوداگرانه و حباب ها را بررسی می کند. شیلر به سرمایه گذاران یادآوری می کند که قیمت های بازار سهام را نه به عنوان یک نهاد مستقل، بلکه به عنوان مجموعه ای از انتخاب های مردم در نظر بگیرند.

گذر زمان نشان داده است که رابرت شیلر در زمان انتشار چاپ اول و دوم کتابش تحلیل درستی از ایجاد حباب و پیش‌بینی فروپاشی آن در بورس و بازار املاک داشته است. . این کتاب تاکنون به 14 زبان زنده دنیا ترجمه شده است و نویسنده آن به عنوان پژوهشگر امور مالی رفتاری درگیر بحران های مالی و اقتصادی جهانی بوده است.

محمد ندیری مترجم کتاب در بخشی از سخنان خود گفت: پارادایم مالی رفتاری در دهه 1980 در مقابل پارادایم کلاسیک شکل گرفت که مبتنی بر عقلانیت کامل و اطلاعات کامل از بازارها و سرمایه گذاران بود.

یک استاد دانشگاه تهران افزود: نظریه بازار کارآمد نظریه اصلی و پارادایم اصلی علم اقتصاد است و طرفداران آن در مقابل اقتصاد رفتاری مقاومت جدی کرده اند.

وی ادامه داد: با گسترش روان شناسی شناختی به اقتصاد، نظریه پردازان می خواستند ببینند چگونه انتخاب ها در موقعیت های مخاطره آمیز بر اساس علم شناختی انجام می شود. تست های رفتاری اولیه نشان داد که این نظریه رفتار افراد را در موقعیت های پرخطر توضیح می دهد. آلیس بعداً تناقض نظریه مطلوبیت مورد انتظار را نشان داد و گفت که این نظریه نمی تواند رفتار انسان را در محیط های پرخطر نشان دهد.

ندیری توضیحاتی درباره این کتاب ارائه کرد و افزود: به نظرم چاپ این اثر از سوی دانشگاه تهران خوب است اما از طرفی تاثیر انتشارات برس را نداشت بنابراین کتاب توسط انتشارات بورس منتشر شد. مقدمه من بر این کتاب مفصل است و زمان زیادی را صرف آن کردم.

ناشر کتاب با بیان اینکه چندین کتاب از شیلر نویسنده این اثر به فارسی منتشر شده است از جمله کتاب اقتصاد روایی که بخشی از این کتاب در ایران شناخته شده است، گفت: شیلر معروف در بین اقتصاددانان پارادایم مالی رفتاری یا اقتصاد رفتاری مورد بحث شیلر از دهه 1980 رایج بوده است.

نوربخش یکی از اعضای هیات علمی دانشگاه تهران در بخشی از این نشست با اشاره به مفاهیم ارائه شده در کتاب “شور غیرمنطقی” این سوال را مطرح کرد که آیا فقط سرمایه گذاران باعث انحراف رفتاری در بازار می شوند یا دولت ها و سیستم ها بازی می کنند. نقش در شروع آن و آیا همه اشتباهات از طرف سرمایه گذاران است؟

وی با طرح این موضوع بیان می کند: با شناخت رفتار دولت ها می توان بحران ها و حوادث آینده را پیش بینی کرد و این موضوعی است که در این کتاب مطرح شده است.

نوربخش افزود: اتفاقاتی که امروز در فلسطین اشغالی شاهد هستیم و مقاومت در برابر اشغالگری به دلیل سابقه 60 ساله آدم کشی و جنایت در این منطقه است، رفتار مالی و رسیدگی به بازار نیز همین گونه است و باید هزینه کنیم. توجه به تاریخچه بازارها و رفتار.

در ادامه این نشست، نوربخش با اشاره به اینکه ندیری (مترجم کتاب) کار سختی را برعهده گرفته است چرا که پارادایم مالی رفتاری یکی از موضوعات مهم است و اظهار داشت: در بین کتاب های ترجمه شده، کار بر روی آن مشکل است. رشته مالی رفتاری، زیرا واژه های روانشناسی اجتماعی در آن وجود دارد و به همین دلیل ترجمه این کتاب ها کار دشواری است.

مصطفی نصرااصفهانی، مدرس دانشگاه، دیگر سخنران این نشست با تاکید بر اینکه موضوعی که در کتاب «شور غیرمنطقی» مطرح شده مغفول مانده است، گفت: همواره تحولات حوزه رفتاری را دنبال کرده ام. این کتاب نادیده گرفته شده و نادیده گرفته شده است.

وی در ادامه به روند عقاید اقتصادی اشاره کرد و به نظریه فریدمن در اقتصاد پرداخت و گفت: فریدمن در مقاله خود با عنوان «روش شناسی اقتصادی شواهدی» استدلال کرد که نظریه های اقتصادی را نه با واقع گرایی روان شناختی، بلکه بر اساس توانایی آنها در پیش بینی رفتار اقتصادی باید مورد قضاوت قرار داد. عوامل. دو مورد از بزرگترین پیروزی های فریدمن به عنوان یک نظریه پرداز اقتصادی ناشی از به کارگیری فرضیه رفتار عقلانی و بحث با اقتصاددانانی بود که فراتر از این فرضیه فکر می کردند. فریدمن می‌گوید زمانی که می‌توانید مدلی ایجاد کنید که بتواند پیش‌بینی‌های بهتری انجام دهد، آن نظریه بهتر است.

وی با تاکید بر بلاغی بودن نظریه مالی رفتاری گفت: یکی از ویژگی های این ماهیت بلاغی این است که آزمون پذیری را وابسته به انسان می کند. از سوی دیگر، این لفاظی باعث می شود که یکی مانند شیلر در سه نسخه از کتاب «شور غیرمنطقی» بحران های مالی را پیش بینی کند و دیگری را پیش بینی نکند. این نوع پیشگویی مانند یک پیامبر است.

شهاب موسوی، کارشناس و فعال اقتصادی و مالی نیز ناشناخته بودن مفاهیم این کتاب در بین جامعه مالی را برجسته کرد و گفت: تا هفته گذشته که به این نشست دعوت شدم، این کتاب را ندیده بودم و هستم. متاسفم که فعالان بازار با این امنیت آشنا نیستند

موسوی با اشاره به اینکه در دانشگاه ها یاد می گیریم که چگونه یک شرکت را با اعداد و ارقام ارزش گذاری کنیم، تاکید کرد: سرمایه گذاران بزرگ امروزی در دنیا فقط به دنبال ارزش گذاری و ارزش گذاری نیستند. بلکه به دنبال درک افکار مدیران شرکت ها در مورد نحوه مدیریت مجموعه خود هستند و این کتاب رویکردی نوین در این نوع نگاه به بازارهای مالی و فعالیت های اقتصادی است.

موسوی ادامه داد: شاید این نظر که باید از دیدگاه مدیران پیروی کنیم، اما به نظر من هر دو یکسان هستند، از نظر اکثر سرمایه گذاران ارزش نگرش را موثر می دانم. حال سوال این است که ابزارها را کنار بگذاریم و ببینیم مدیران چگونه فکر می کنند. امروزه در امور مالی رفتاری، این مسیر همیشه در مورد یادگیری بوده است. در حوزه سرمایه گذاری امروزی، مفاهیم مطرح شده توسط سرمایه گذاران ارزشی مهم است و این کتاب به زبانی با مخاطب صحبت می کند که گویی مفاهیم ارزشی از زبان سرمایه گذاران مطرح می شود.

ندیری مترجم کتاب «شوق غیرمنطقی» در قسمت آخر این نشست افزود: گاهی به تذکرات کارشناسان و پیشکسوتان بازار که از وضعیت غیرعادی کمک مالی خبر می دهند، با بی ادبی پاسخ داده می شود در حالی که این کارشناس می گوید. وی با تحلیل رفتارها نسبت به بحران قبل از وقوع هشدار می دهد.

وی در پایان خاطرنشان کرد: همانند ریزش بورس در سال 99 شاهد بودیم برخی کارشناسان که قبل از بحران هشدار داده بودند با آنها مقابله و موضع گیری کردند.